TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda en düşük emekli maaşının 20 bin TL’ye çıkarılmasına ilişkin düzenlemenin de yer aldığı kanun teklifinin görüşmelerinde konuşan CHP Manisa Milletvekili Ahmet Vehbi Bakırlıoğlu, "Dünyada en fazla enflasyonun yaşandığı ülkelerden bir tanesi, emekli maaşı 20 bin lira olsun mu diye tartışıyoruz. Ben sizi vicdana davet etmiyorum, burası Meclis. Ben sizi Anayasa'ya uymaya, bir hakkı teslim etmeye davet ediyorum. Çünkü Türkiye Cumhuriyeti'nde insan onuruna yaraşır bir hayat yaşamak her yurttaşımızın temel hakkıdır. Bizim bu hakkı teslim etmemiz lazım" dedi.
TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda en düşük emekli maaşının 20 bin TL’ye çıkarılmasına ilişkin düzenlemenin de yer aldığı Bazı Kanunlarda ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'nin görüşmeleri devam ediyor.
CHP İzmir Milletvekili Ümit Özlale konuşmasında şunları söyledi:
"2019 yılından beri en düşük emekli maaşı ile ilgili bir düzenleme yapıyorsak çok büyük bir yapısal sistem problemimiz var demektir. Altı senedir biz neden en düşük emekli maaşını düzenlemeye ihtiyaç duyuyoruz? Bir; enflasyonu yanlış hesaplıyorsunuz. Enflasyonu yanlış hesapladığınız için özellikle açlık sınırı, yoksulluk sınırına baktığınız zaman emekli maaşı bir süre sonra yaşanabilir bir seviyenin altına düşüyor. Bir başka nokta da şu; asgari ücret ya da emekli maaşlarının bizim açlık sınırı üzerinden değerlendirmemiz hem emeğe hem de emekliye karşı utanç verici. Emeklinin hak ettiği maaşı açlık sınırı üzerinden tartışmak utanç verici. Türkiye bu sene yüksek gelirli ülke statüsüne geliyor, Sayın Cevdet Yılmaz burada söyledi. Hiçbir yüksek gelirli ülke duydunuz mu ki emekli maaşıyla asgari ücreti açlık sınırı üzerinden tartışsın. Burada öncelikle sistemsel bir hata var. Uluslararası endekslerde Hindistan'ın bir üstündeyiz. 44 ülke arasında emeklinin mali durumunda 42. sıradayız. Yani altın simit hesabını geçtim Kolombiya'yla aynı seviyedeyiz. Çin'den, Brezilya'dan daha kötü durumdasın. Sen bu halinle nasıl yüksek gelirli bir ülke olursun?"
"Ortaya bölüşüm krizi çıkıyor çünkü emekli sayımız artıyor"
Ülkede çok ciddi bir bölüşüm krizi olduğunu belirten Özlale, "Emekli aylığı ödemelerinin milli gelire oranına baktığımızda yüzde 6 seviyesinde. Yani öyle bir şey yapmışız ki milli gelirin yüzde 6'sını emeklilere ayıralım, 15 milyon da 20 milyon emekli de olsa onlar bunu bölüşsünler. Ortaya da o zaman bölüşüm krizi çıkıyor çünkü emekli sayımız artıyor. Bundan 15 sene önce emekli aylığının kişi başı milli gelire oranı yüzde 60'iken şimdi bu oran yüzde 33'e düşüyor. Çok ciddi bir bölüşüm krizi var. Emeklilerde ay sonunu getirmekte zorlandığını beyan edenlerin oranı devamlı artıyor. En düşük emekli maaşını arttırdığınızda da sosyal adalet bozuluyor. Emekli maaşının haklı şekilde yetmediğinden şikayet edenler kadar başka şikayet edenler de şu; 'neden ben 30 sene en yüksekten prim ödediğim halde benim emekli aylığım en düşük emekli aylığına yakın' deniliyor." ifadelerini kullandı.
Türkiye'nin en büyük kaynağının insan olduğunu dile getiren Özlale, "Bizim ülkemizin üçte biri çalışıyor. Bu çalışanların da yarıya yakını açlık sınırının altında kalan asgari ücret alıyor. Bizim bu yapısal problemden çıkmamızın tek yolu istihdam yaratmaktır" dedi.
"İktidar emeklimizden fitreyi dahi kıskanmakta"
CHP Manisa Milletvekili Ahmet Vehbi Bakırlıoğlu da 2019 yılından bu yana her sene düzenleme yapıldığını hatırlatarak, şunları söyledi:
"Oysa bizim bu düzenlemeyi yapmamamız lazım çünkü emeklilerin maaş artışları enflasyona göre sağlanır. Demek ki TÜİK'in verileri gerçeği yansıtmıyor ki bugün burada emeklilerin en düşük maaşının ne olacağını tartışıyoruz. Dünyada en fazla enflasyonun yaşandığı ülkelerden bir tanesi, emekli maaşı 20 bin lira olsun mu diye tartışıyoruz. Ben sizi vicdana davet etmiyorum, burası Meclis. Ben sizi Anayasa'ya uymaya, bir hakkı teslim etmeye davet ediyorum. Çünkü Türkiye Cumhuriyeti'nde insan onuruna yaraşır bir hayat yaşamak her yurttaşımızın temel hakkıdır. Bizim bu hakkı teslim etmemiz lazım.
Bilindiği gibi her sene fitre rakamları açıklanıyor. Diyanet bu seneki fitreyi 240 lira olarak açıkladı. Yani bugün bir insanın günlük gıdası için gereken rakam 240 lira. Buradan yola çıkarsak dört kişilik bir ailenin aylık gıda harcamasının 28 bin 800 lira olduğunu görmekteyiz. Bu rakamlar bize şunu gösteriyor; Türkiye'deki asgari ücretliler esasında ücret almıyor fitre alıyorlar. Emeklilerimiz fitre dahi alamıyorlar. İktidar emeklimizden fitreyi dahi kıskanmakta."
"Bütün emekliler fakirlik ve sefalet içinde olsun diyorsunuz, ayırmıyorsunuz"
Bakırlıoğlu'nun, "Tarihi geçmiş gıda ürünlerinin satıldığı marketler türedi. Bu marketlerin en fazla müşterisi emekliler ve öğrenciler. Bu marketlerin önünde kuyruklar oluyor" sözlerine AK Parti Ankara Milletvekili Orhan Yeğin, "O marketleri de siz açtırmışsınızdır" şeklinde karşılık verdi. Bunun üzerine Bakırlıoğlu, "Bu konu sulandırılamayacak kadar önemli" ifadelerini kullanarak tepki gösterdi.
Bakırlıoğlu, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Ölümlerden ölüm beğenmek deniliyor ya emeklimizin geldiği durum bu. Açlıktan mı öleyim yoksa zehirlenerek mi öleyim onun tercihini yapıyorlar. 2019 yılında en düşük emekli maaşı bin liraydı. 2019 yılında ortalama emekli aylığı bin 917 liraydı. Yani ortalama maaş en düşük maaştan yüzde 90 daha fazlaydı. 2026 oldu, en düşük emekli maaşını 20 bin lira yapacaksınız, ortalama emekli maaşı 24 bin lira. Fark yüzde 20'ye düşmüş. 5 milyon kişi en düşük emekli maaşıyla geçinmek zorunda kalacak. Bu dipte eşitlemektir. Bu sefaletin, fakirliğin eşit paylaşımıdır. Bütün emekliler fakirlik ve sefalet içinde olsun diyorsunuz, ayırmıyorsunuz."
