Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae Myung, “Dünya Kupası'ndan elenmemizden dolayı çok şaşkınım. Kupaya katılım sürecinde devlet destek kaynaklarının yatırım olarak kullanıldığı göz önüne alındığında; Kültür, Spor ve Turizm Bakanlığı'nın bu durumu derinlemesine incelemesini ve tekrarlanmasını önleyecek kapsamlı tedbirler almasını talep ediyorum." diye açıklama yaptı.

YÜZÜ BULANIKLAŞTIRILDI

Tepki, ulusal televizyonda Hong Myung-bo'nun yüzünü bulanıklaştırmaya kadar gitti.
Kore televizyon kanalı KBS, şimdiye kadar görülmemiş biçimde, Güney Afrika mağlubiyeti sonrasındaki basın toplantısında konuşan teknik direktör Hong Myung-bo'nun yüzünü bulanıklaştırdı.

Fransa'nın birçok bölgesinde termometrelerin 40 derecenin üzerini göstermesi, sağlık sisteminde de ciddi bir krize yol açtı. Acil servislerin yoğun talebe yetişmekte güçlük çektiği bildirildi.

Fransa Halk Sağlığı Kurumu tarafından pazar günü yapılan açıklamada, 24 Haziran Çarşamba gününden bu yana, önceki yılların ortalamalarına kıyasla yaklaşık bin ek can kaybı olduğu bildirildi. Yetkililer, can kaybı verilerinin henüz kesinleşmediğini ve incelemelerin sürdüğünü kaydetti.

DANİMARKA BÖYLE SICAK GÖRMEDİ

Danimarka'da resmi hava durumu kayıtlarının tutulmaya başlandığı 1874'ten bu yana bugün Odense yakınlarında ölçülen 37 derece, ülke tarihinin en yüksek sıcaklığı olarak kayıtlara geçti.

Danimarka Meteoroloji Enstitüsü (DMI), ABD merkezli X sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, 'Odense'de ölçülen 37 derece, 1874'te sıcaklık kayıtlarına başladığımızdan beri Danimarka'da ölçülen en yüksek sıcaklıktır.' ifadelerine yer verdi.

Ulusal basın, en son sıcaklık rekorunun 1975'te Holstebro kentinde ölçülen 36,4 derece olduğunu, haziran ayı için ise en son 1947'de 35,5 dereceyle rekor kırıldığını anımsattı.

Danimarka'yı etkisi altına alan sıcak hava dalgasının bazı bölgelerde şiddetli yağış ve rüzgara da neden olduğu kaydedildi.

Almanya'nın Başkenti Berlin'de de termometreler 41 dereceyi gösterdi.

Henüz 12 yaşındayken babasının borçları gerekçe gösterilerek istemediği bir evliliğe zorlanan Bibi Sediqa, çocuk yaşta büyük bir yaşam mücadelesinin içine sürüklendi. Ailesinin ekonomik durumu bahane edilerek evlendirilmek istenen genç kız, kendi iradesi dışında alınan bu karara karşı çıktı. Zorla evlendirilmek üzere yaklaşık altı ay boyunca bir evde tutulduğu belirtilen Bibi Sediqa, mensubu olduğu Türkmen Şerif aşiretinin girişimleri sayesinde bulunduğu yerden kurtarıldı ve yeniden ailesine kavuştu. Ancak yaşadığı zorlu süreç bununla da sona ermedi.

Yaşanan olayların ardından Afganistan'da yönetimi elinde bulunduran Taliban, 2024 yılında zorla evlendirilmeyi kabul etmeyen Bibi Sediqa'yı hapse attı. Bibi Sediqa'nın ailesi, genç kızın serbest bırakılması ve yaşadığı mağduriyetin son bulması için yıllardır hukuk ve insan hakları mücadelesi veriyor.

TÜRK BASININA ÇAĞRI

Almanya'da yaşayan Afganistan Türkmen Kadın Hakları Aktivisti Shakofa Farhang, Badgis vilayetinin Bala Murghab ilçesine bağlı Murichaq köyünde yaşayan Türkmen Şerif aşiretine mensup Bibi Sediqa adlı genç kızın, çocuk yaşta zorla evlendirilmek istenmesi nedeniyle yıllardır özgürlüğünden mahrum bırakıldığını öne sürdü. Farhang, Afganistan'daki ailenin yaşadığı ağır bir insan hakları ihlalinin kamuoyuna duyurulması için Türk basınına çağrı yaptı. Farhang, olayın uluslararası kamuoyunda görünür hale gelmesinin aile açısından adalet arayışına katkı sağlayabileceğini belirterek, ellerinde olaya ilişkin belge ve tanıklıkların bulunduğunu söyledi.

Ailenin daha sonra Kandahar'daki Taliban yönetimine de başvuruda bulunduğu, 64/179 ve 7/1 numaralı başvuru dosyalarına ilişkin belgelerin bulunduğu belirtildi. Ancak Farhang, Kandahar Temyiz Mahkemesi'nin de 5 Kasım 2024 tarihinde genç kız aleyhine karar verdiğini ileri sürdü. Farhang ayrıca, tutuklama kararının yazılı olarak tebliğ edilmediğini, yalnızca sözlü şekilde uygulandığını iddia etti.

ABD ordusu İran içinde ve Hürmüz Boğazı’nda on ayrı hedefe düzenlediği saldırıların görüntülerini yayınlarken, İran Devrim Muhafızları Ordusu da Kuveyt ve Bahreyn’deki üsler dahil Körfez’deki 8 ABD askeri tesisini hedef aldıklarını duyurdu.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Hürmüz Boğazı'nda İran'ın “ticari taşımacılığa yönelik saldırılarını” gerekçe göstererek, ülkedeki bazı hedeflere saldırıdüzenlediğini açıkladı.

CENTCOM’dan yapılan açıklamada Trump’ın talimatı doğrultusunda 27 Haziran’da İran’daki çeşitli hedeflere “ilave saldırılar” düzenlendiği belirtildi.

Gece saatlerinde İran devlet televizyonu, Hürmüz Boğazı yakınlarındaki Keşm Adası'na saldırı düzenlendiğini duyurdu. İran devlet televizyonu, ülkenin güneyinde Hürmüz Boğazı yakınlarındaki Sirik kentinde de patlama sesleri duyulduğunu bildirirken, kentteki bir iletişim kulesinin saldırının hedefi olduğu belirtildi.

CENTCOM saldırıların ardından İran içinde ve Hürmüz Boğazı'nda 10 hedefe düzenlediği saldırıları gösteren görüntüler yayınladı.

CENTCOM’dan yapılan açıklamada “ABD askeri uçakları İran'ın askeri gözetleme altyapısını, iletişim sistemlerini, hava savunma mevzilerini, İHA depolama tesislerini ve mayın döşeme kabiliyetlerini hedef aldı" ifadeleri kullanıldı. ABD saldırıları Hürmüz Boğazı’nda İran tarafından belirlenen rota dışında hareket eden gemilere yönelik müdahalelere yanıt olarak düzenlediğini savundu. Hürmüz Boğazı'ndan ticari gemi geçişlerinin devam ettiğini savunan CENTCOM, ABD güçlerinin "teyakkuz halinde, caydırıcı gücü yüksek ve her an harekata hazır durumda" olduğu ifadesini kullandı.

İRAN KÖRFEZ ÜLKELERİNDEKİ ABD ÜSLERİNE SALDIRDI

İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO), ABD'nin İran'a yönelik son saldırılarına karşılık olarak Kuveyt ve Bahreyn'deki ABD askeri üslerine füze ve insansız hava araçlarıyla (İHA) saldırı düzenlediklerini duyurdu.
DMO, ateşkesin ihlal edilmesinin İslamabad Mutabakat Zaptı'nın birinci maddesine aykırı olduğunu ve böyle bir durumun devam eden tüm süreçleri durduracağını da vurguladı.

İran resmi haber ajansı IRNA'nın haberine göre, DMO Deniz Kuvvetleri ile Hava-Uzay Kuvvetlerinin koordineli şekilde gerçekleştirdiği operasyonda, Kuveyt'teki Ali es-Salim Hava Üssü ile Bahreyn'deki Selman Limanı'nda bulunan ABD Beşinci Filosu dahil toplam 8 önemli ABD askeri tesisinin vurulduğu ifade edildi.

Söz konusu operasyonun, Washington yönetiminin İran'a yönelik son askeri saldırılarına misilleme niteliğinde olduğu vurgulandı.

'Kuralları ihlal eden gemilere müdahale daha da sertleşecek'
Açıklamada, ABD'nin, DMO Deniz Kuvvetlerinin kurallara uymayan bir gemiye yönelik müdahalesini gerekçe göstererek, İran'ın Hürmüz Boğazı kıyısındaki 5 noktasına saldırı düzenlediği aktarıldı.

İran'ın, İslamabad Mutabakat Zaptı uyarınca Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğinin yönetiminden sorumlu olduğu belirtilen açıklamada, kuralları ihlal eden gemilere yönelik müdahalelerin daha da sertleşeceği uyarısında bulunuldu. Açıklamada ayrıca, gelecekte İran'a yönelik herhangi bir saldırının, gerekçesi veya hedefinin niteliğine bakılmaksızın "ezici bir güçle" karşılık bulacağı ifade edildi.

Karakas yakınlarında dün meydana gelen 7,2 ve 7,5 büyüklüğündeki depremlerde ölenlerin sayısının 235'e yükseldiği bildirildi. Yaralı sayısının da en az 4 bin 300 kişi olduğu açıklanırken, arama kurtarma ekipleri enkazlardaki çalışmalarına devam ediyor.

Venezuela devlet medyasına göre, ilk belirlemelerde göre 157 kişinin kayıp olduğu, yaklaşık 200 kişinin ise enkaz altında bulunduğu bildirildi. Yetkililer, sekiz hastanenin depremden etkilendiğini, bazı sağlık kuruluşlarının ise güvenlik gerekçesiyle acil olarak tahliye edildiğini açıkladı.

Başkent Karakas ile kıyı kenti La Guaira'da çok sayıda bina çökerken, enkaz altından yardım çağrıları duyulduğu bildirildi. Yetkililer, yaklaşık 250 binanın hasar gördüğünü ya da tamamen yıkıldığını açıkladı. Karakas'ın Chacao bölgesinde çöken bir binada 11 kişinin hayatını kaybettiği, 23 kişinin ise kurtarıldığı açıklandı. Bölge Belediye Başkanı Gustavo Duque, ekiplerin halen enkaz altında yaşam belirtisi gösteren kişilere ulaşmaya çalıştığını söyledi.

HAVALIMANI KAPATILDI, ARTÇI SARSINTILAR SÜRÜYOR

Geçici Devlet Başkanı Delcy Rodríguez, Karakas yakınlarındaki Maiquetía Uluslararası Havalimanı'nın ciddi hasar nedeniyle kapatıldığını açıkladı. Terminalden paylaşılan görüntülerde tavanlardan toz ve moloz parçalarının düştüğü görüldü. Rodríguez ayrıca iki büyük depremin ardından bölgede en az 30 artçı sarsıntı kaydedildiğini belirtti. Yetkililer, vatandaşları hasarlı binalardan uzak durmaları konusunda uyardı.

Birleşmiş Milletler İnsani İşlerden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı Tom Fletcher, 12 uluslararası arama kurtarma ekibinin bölgeye sevk edildiğini açıkladı. Venezuela'da olağanüstü hal ilan edilirken, ABD başta olmak üzere birçok ülke arama kurtarma çalışmalarına destek sözü verdi. Washington yönetimi 150 milyon dolarlık yardım açıklarken, arama kurtarma faaliyetlerine destek amacıyla askeri nakliye uçakları ve gemiler gönderileceğini bildirdi. Dominik Cumhuriyeti, El Salvador, Meksika ve Katar'ın da yardım ekipleri göndereceği açıklandı.

ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu'na (USGS), depremlerin geniş bir alanda büyük yıkıma yol açtığını belirterek, depremin büyüklüğü, nüfus yoğunluğu ve geçmiş depremlerden elde edilen veriler ışığında, ölü sayısının artabileceği endişesini dile getirdi.

NE OLMUŞTU

Venezuela'nın başkenti Karakas yakınlarında dün yerel saatle 18.04'te 7,2, saniyeler sonra da 7,5 büyüklüğünde iki deprem yaşanmıştı. Her iki depremin de yüzeye yakın derinlikte gerçekleşmesi, yıkımın boyutunu artırdı. Depremlerin ulusal tatil gününde meydana gelmesi nedeniyle çok sayıda kişinin evlerinde bulunduğu ifade edildi. Venezuela'nın, iki tektonik plakanın kesişim noktasında bulunduğu ve depremlerin bu plakalar arasındaki gerilimin ani boşalması sonucu meydana geldiği değerlendiriliyor. Ülkede son büyük deprem 1967 yılında Karakas'ta yaşanmış ve yaklaşık 200 kişi hayatını kaybetmişti.

Ülke genelinde aşırı sıcaklar nedeniyle bugün 72 vilayette kırmızı alarm verildi. Ayrıca, Fransa'da 48 vilayette orman yangını riski nedeniyle alarm seviyesi turuncuya, Haute-Garonne ve Deux-Sevres vilayetlerinde ise kırmızıya yükseltildi. Ülke genelinde sıcak havaların etkili olduğu 18 Haziran'dan itibaren 48 kişi boğularak hayatını kaybetti.

Başkent Caracas'ta düzenlenen basın toplantısında konuşan Rodriguez, krizle mücadele kapsamında Genelkurmay Başkanlığı bünyesindeki acil durum mekanizmalarının devreye alındığını ve Simon Bolivar Uluslararası Havalimanı'nın ikinci bir duyuruya kadar kapatıldığını duyurdu.

Ülkede art arda meydana gelen 7,2 ve 7,5 büyüklüğündeki depremlere değinen Rodriguez, şunları söyledi:

"Peş peşe iki deprem meydana geldi ve şu ana kadar 20 artçı sarsıntı kaydedildi. Bu, ciddi sonuçlar doğuran bir durum. Caracas'ın çeşitli ilçelerinde binalar çöktü; benzer yıkımlar Miranda, La Guaira, Aragua, Carabobo ve Falcon eyaletlerinde de yaşandı. Anayasamızda belirtildiği üzere olağanüstü hal ilan ediyoruz."

Rodriguez, okulların tatil edildiğini, zorunlu olmayan tüm faaliyetlerin askıya alındığını ve hasar gören yapıların acilen denetlenmesi gerektiğini belirterek, "Önceliğimiz hayat kurtarmaktır, maddi yeniden yapılanma konusunu daha sonra ele alacağız. Şu anda ulusça birlik olma zamanı. Hayat kurtarmak için birlikte hareket etmeli ve bu dayanışmayı korumalıyız" ifadelerini kullandı.

Rodríguez, depremlerin ardından en az 32 kişinin öldüğünü ve 700 kişinin yaralandığını söyledi.

Rodriguez, yardım teklifinde bulunan devlet başkanlarına işaret ederek, şunları kaydetti:

"Depremlerin ardından dayanışma mesajlarını iletmek için bizimle iletişime geçen dünyadaki tüm hükümetlere teşekkür etmek istiyorum: Amerika Birleşik Devletleri, Panama, Katar, Ekvador, Kolombiya, Birleşik Krallık, Brezilya ve Meksika. Ayrıca Birleşmiş Milletler'e ve çok taraflı finans kuruluşlarına da şükranlarımı sunuyorum."

Venezuela basınında yer alan haberlere göre, başkent Caracas'a 39 kilometre mesafedeki Simon Bolivar Uluslararası Havalimanı, altyapısında meydana gelen ağır hasar nedeniyle kapatıldı.

ABD Jeolojik Araştırma Merkezi (USGS), Venezuela'da 39 saniye arayla 7,2 ve 7,5 büyüklüğünde iki deprem olduğunu bildirdi.

USGS, Venezuela'da, Yaracuy eyaletine bağlı Yumare kentinin 23 kilometre güneydoğusunda 7,5, aynı eyalete bağlı San Felipe kentinin 24 kilometre kuzeydoğusunda ise 7,2 büyüklüğünde deprem meydana geldiğini açıkladı.

Depremin derinliğinin Yumare'de 10, San Felipe'deki ise 21,9 kilometre olduğu bilgisi paylaşıldı.

TRUMP'TAN YARDIM MESAJI

ABD Başkanı Donald Trump’tan Venezuela’da ardı ardına meydana gelen 7.2 ve 7.5 büyüklüğündeki depremlerle ilgili açıklama geldi.

Truth sosyal medya platformundan yayınladığı mesajda yaşanan sarsıntıların "devasa boyutlarda" olduğunu söyleyen Trump, "Ciddi sayıda can kaybı var" dedi.

ABD’nin Venezela’ya yardım etmeye hazır, istekli ve muktedir olduğunu vurgulayan Trump, "Hükümetimizin tüm kurumlarına hızlıca harekete geçmeye hazır olmaları için talimatı verdim. Yeni ve harika dostlarımızın yanında olacağız. İlk gelen haberler iyi değil" ifadelerini kullandı.

CHP İzmir Milletvekili Gökçe Gökçen, Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi'nde 'Türkiye'de muhalefete baskılar ve yargının işleyişi' başlıklı oturumunda konuşma yaptı.

CHP'ye yönelik mutlak butlan kararını ve polis müdahalesini eleştiren Gökçen, 'Geçen ay polis CHP Genel Merkezi'ne girdi. Kapılar kırıldı, içerideki insanlar biber gazına maruz kaldı. Sonra 9 milletvekilimiz partiden ihraç edildi. Yerel örgütlerimizin başkanları, gençlik ve kadın kollarımız görevden alındı' dedi

GÖKÇEN, CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN'IN SÖZLERİNİ HATIRLATTI

AKP'i siyasetçilerin konuyu CHP içi bir mesele olarak anlattıklarını söyleyen ve buna itiraz eden Gökçen, şöyle devam etti:

'Erdoğan'ın partisinden politikacıların size bunu bir parti içi mesele gibi aktardığını duyuyoruz. Arkadaşlar gerçekleri konuşalım. Karardan bir ay önce Erdoğan dedi ki 'Türkiye yakında hak ettiği ana muhalefete kavuşacak'. Bir ay sonra, bir değil iki değil son dört CHP kurultayı iptal edildi. Tesadüf mü? Tabii ki değil. Karardan dakikalar sonra Adalet Bakanı karardan memnuniyetini paylaştı. Aynı Adalet Bakanı, eski İstanbul Cumhuriyet Başsavcısı Ekrem İmamoğlu'nun tutuklanmasından sorumlu olan kişi 10 gün önce neredeyse 5000 hakim ve savcının yerini değiştirdi. Şimdi milletvekilleri için fezlekeler hazırlıyorlar. Olaylar bu kadar açık. Bugün olan bir siyasi partinin kapatılmasından daha kötü. Çünkü partinin şeklen var olmasını istiyorlar, logosu, binası, banka hesapları, otobüsleri ve sosyal medya hesapları: Ama aslında esasa dair hiçbir konuda iktidardan ayrışmasını da istemiyorlar. Yani bir muhalefet partisi gibi davranmasını ama aslında öyle olmamasını istiyorlar. Erdoğan'ı tekrar 2 yıl önce olduğu gibi yenebilecek güçte olmasını istemiyorlar. Plan bu kadar basit. Ama bir şeyi öngöremediler, biz CHP'nin milletvekilleri, belediye başkanları, destekçileri, şehir ve köylerdeki büyük kalabalıklar seçilmiş liderimiz Özgür Özel'in arkasında kararlılıkla duruyoruz.'

Kore Halk Cumhuriyeti lideri Kim Jong Un, 5 bin tonluk Choe Hyon destroyerini denize indirirken donanmasını nükleer silahlarla donatma kararını duyurdu. Kim Jong Un, "Şeytanlarla başa çıkmanın tek ve en etkili yolu nükleer silahtır. Nükleer silah üretin." dedi.

Kim Jong-un, nükleer füze taşıma kapasitesine sahip 5.000 tonluk Choe Hyon muhribinin hizmete girişini kutladı. Törende, Choe Hyon'un hava savunma ve gemisavar füze sistemlerinin yanı sıra nükleer başlık taşıma kapasitesine sahip balistik ve seyir füzeleriyle donatıldığı belirtildi.

Kuzey Kore Merkezi Haber Ajansının (KCNA) haberine göre, Kim, Nampo Limanı'nda düzenlenen destroyerin göreve başlama törenine katılan Kim Jon Un, hizmete alınan 5 bin tonluk Choe Hyon'un, donanmanın nükleer silahlarla donatılmasına yönelik programının planlandığı şekilde ilerlediğinin bir göstergesi olduğunu belirtti.

Ülkenin batı kıyılarının savunulmasından sorumlu olacak Choe Hyon'un, donanma envanterine katılmadan önce çok sayıda testten geçtiğini aktaran Kim, destroyer gemisini 'ülkenin deniz kuvvetlerinin modernizasyonu ve deniz savunma kapasitesinin güçlendirilmesi açısından önemli bir adım' olarak nitelendirdi.

Kim, donanmanın yalnızca ülke kıyılarını savunan bir güç olmaktan çıktığını ve stratejik imkanlarla donatılmış bir kuvvete dönüştüğünü vurgulayarak, gelecek yıllarda 10 bin ton sınıfında bir dizi stratejik savaş gemisinin denize indirilmesinin planlandığını duyurdu.

İran basını da gelişmeyi doğrulayarak ABD ile yürütülecek müzakerelerde Tahran'ı temsil edecek heyetin İsviçre'ye ulaştığını duyurdu. Görüşmelerin Bürgenstock kasabasında yapılacağı belirtildi. İran heyetine İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf'ın liderlik etmesi bekleniyor.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ülke basınına yaptığı açıklamada, bugün ABD heyetiyle bir araya geleceklerini belirtti. ABD heyetiyle gün içinde tek bir toplantı yapacaklarını kaydeden Bekayi, 'Sabah, ara bulucu olarak görev yapan Pakistan ve Katar heyetleriyle ikili görüşmeler yapacağız. Öğleden sonra ise İran İslam Cumhuriyeti ile ABD heyetleri arasında Katar ve Pakistan temsilcilerinin de katılımıyla dörtlü görüşmeler yapılacak' ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, İtalya Başbakanı Giorgia Meloni'nin G7 Zirvesi sırasında kendisiyle tekrar tekrar fotoğraf çektirmek istediğini iddia etti.

Meloni'nin İtalya'daki popülaritesinin düşük olduğunu savunan Trump, bunun nedeninin İran'ın nükleer programına karşı ABD'nin tutumunu desteklememesi olduğunu ileri sürdü.

Trump ayrıca, ABD'nin İran'a yönelik askeri operasyonları sırasında İtalya'nın kendi topraklarındaki pist ve havalimanlarının kullanılmasına izin vermediğini belirterek, 'Şimdi, ABD İran'ı askeri olarak yendikten sonra o, puanlarını yükseltmek için yeniden dost olmak istiyor. Teşekkürler almayayım' ifadelerini kullandı.

MELONİ: POPÜLERLİĞİM TRUMP'TAN KAYNAKLANMIYOR

Trump'a sosyal medya hesabından yanıt veren İtalya Başbakanı Giorgia Meloni ise 'Başkan Trump, bu sürekli ve sebepsiz saldırılar anlamsızdır. Popülerliğime gelince, senin dostun olmak bana kesinlikle fayda sağlamadı. Popülerliğim de seninle olan ilişkimden kaynaklanmıyor. Benim popülerliğim, İtalya'nın ulusal çıkarlarını savunma kapasiteme bağlıdır ve ben de her zaman tam olarak bunu yaptım' dedi.

İtalya'daki ABD üslerinin kullanımının uluslararası anlaşmalarla düzenlendiğini kaydeden Meloni, 'İtalya egemen bir devlettir. Her halükarda benim popülerliğim seni ilgilendirmez. Sana kendi popülerliğine odaklanmanı tavsiye ederim' ifadelerini kullandı.

DAHA ÖNCE NE DEMİŞTİ

Trump Fransa'da düzenlenen G7 Zirvesi kapsamında görüştüğü Meloni için "Benimle fotoğraf çektirmek için yalvardı. Fotoğraf çektirmeyi çok istiyordu, çekilmezdim ama ona acıdım." ifadelerini kullanmıştı.

Meloni ise sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Trump'ın sözlerinin gerçeği yansıtmadığını belirterek, "Şunun unutulmaması gerekiyor ki ben ve İtalya asla yalvarmayız." karşılığını vermişti.

Cuma günü için planlanan toplantının asıl amacının mutabakat zaptını imzalamak ve nihai anlaşma görüşmelerine yönelik düzenlemeleri ele almak olduğunu belirten Bekayi, ancak İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ile ABD Başkanı Donald Trump'ın söz konusu belgeyi perşembe günü elektronik ortamda imzalamasının ardından bu toplantının aciliyetini yitirdiğini dile getirdi.

İran ile ABD arasında imzalanan mutabakat zaptına göre müzakerelerin başlamasının ilgili hükümlerin uygulanmasına bağlı olduğunu hatırlatan Bekayi; bu şartların Lübnan dahil tüm cephelerde savaşın ve askeri operasyonların sona ermesi, ABD'nin deniz ablukasının kaldırılması, Hürmüz Boğazı'nın 60 gün boyunca gemi geçişlerine ücretsiz olarak açılması, İran'ın ham petrol ve petrol türevleri ihracatına yönelik ABD yaptırım muafiyetlerinin sağlanması ve dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılmasını kapsadığını kaydetti.

İran'ın Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'nı (IAEA) nükleer tesislerinde denetim yapmaya davet ettiği yönündeki haberleri yalanlayan Sözcü Bekayi, mutabakat kapsamında ön koşulların sağlanması durumunda İran'ın nükleer programına ilişkin müzakerelerin 60 gün içinde gerçekleştirilmesinin planlandığını söyledi.

Sürece dair detayları paylaşan Bekayi, 'İran mevcut nükleer statükosunu koruyacak ve IAEA denetimleri Buşehr Nükleer Santrali gibi tesislerle sınırlı kalacaktır' dedi. Bekayi ayrıca, ABD ve İsrail saldırıları nedeniyle daha önce erişime kapatılan diğer tesislere girişin ise ancak müzakere sürecine ve bu sürecin sonucuna bağlı olacağının altını çizdi.

Middle East Eye'ın haberine göre Pentagon Dijital ve Yapay Zeka Baş Sorumlusu (CDAO) Cameron Stanley tarafından Mississippi Kuzey Bölge Mahkemesi'ne sunulan yeminli beyanda, ABD güçlerinin Epic Fury Operasyonu kapsamında, Grok yapay zeka sistemini kullanarak sadece 96 saat içinde 2 binden fazla mühimmat ateşlediği ve hedefleme süreçlerini bu teknolojiyle yürüttüğü açıklandı.

Grok ABD ordusu içinde, canlı hedef tespiti ve mühimmat yönlendirme, Askeri istihbarat analizi gibi kritik görevler gerçekleştirdi.

ÇEVRE DAVASI ORTAYA ÇIKARDI

Pentagon’un askeri sırrı, Elon Musk’ın yapay zeka şirketi xAI’a karşı açılan sivil bir dava dosyasında gün yüzüne çıktı.

Siyahi hakları savunucusu Ulusal Renkli İnsanların Gelişmesi Derneği (NAACP), 26 Nisan 2026'da xAI ve iştiraki MZX Tech’e, Memphis’teki "Colossus 2" süper bilgisayar merkezine enerji sağlamak amacıyla Mississippi’de 27 adet metan gazı türbinini kaçak ve izinsiz çalıştırdığı gerekçesiyle dava açmıştı. NAACP, zehirli azot oksit gazı salan bu türbinlerin bölgedeki siyah toplulukların sağlığını tehlikeye attığını belirterek federal Temiz Hava Yasası’nın ihlal edildiğini savunmuş ve tesisin kapatılmasını istemişti.

Trump yönetimi ve Pentagon, Elon Musk’ın kaçak çalışan enerji tesisini savunmak için davaya doğrudan müdahil oldu.

Pentagon yetkilisi Cameron Stanley, mahkemeye sunduğu yeminli ifadede, bu tesisin kapatılmasının ABD’nin ulusal güvenliğini felç edeceğini iddia etti. Stanley, ABD hükümetinin xAI’ın ticari teknolojilerinden türetilen özel bir "Grok Gov" (Devlet) modeli kullandığını açıkladı. Stanley, sivil mahkemeye verdiği ifadede "Modern operasyon sahalarında, veri merkezlerinin işlem kapasitesi sadece ticari bir altyapı değil, düşmanlara karşı teknolojik üstünlüğümüzü koruyan hayati bir stratejik araçtır" dedi ve Colossus 2 süper bilgisayarının kapatılması halinde ordu kabiliyetinin gerileyeceğini vurguladı. Bu yapay zeka modelinin, ordunun ana komuta yazılımı olan Maven Akıllı Sistemleri (MSS) içine entegre edildiği belirtildi.

ABD ORDUSUNDA YAPTIĞI İŞLER

Grok yapay zekasının ordu içinde üstlendiği kritik görevler ise şu şekilde sıralandı:

Canlı hedef tespiti ve mühimmat yönlendirme, Askeri istihbarat analizi, Muharebe hazırlık süreçleri. Orduya yeni personel alımı ve optimizasyon

İran cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da anlaşmayı Çarşamba günü Tahran'dan imzaladı. ABD başkan yardımcısı JD Vance'in de anlaşmayı Cuma günü Cenevre'de yapılacak daha resmi bir törenle imzalaması bekleniyor.

İran'ın baş müzakerecisi Mohammad Bagher Ghalibaf şunları söyledi: Anlaşma ABD'nin başarısızlığının bir kaydıdır. İnsanlar görecek ve yargılayacak.

Şahbaz Şerif: Elektronik olarak imzalandı

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ABD ve İran'ın 'İslamabad Mutabakat Anlaşması'nı elektronik olarak imzaladığını açıkladı.

ABD merkezli sosyal medya platformu X üzerinden açıklama yapan Şerif, mutabakat anlaşmasına dair detayları paylaştı.

İki ülkenin 'İslamabad Mutabakat Anlaşması'nı elektronik olarak imzaladığını belirten Şerif, anlaşmanın iki ülkenin başkanları tarafından elektronik olarak imzalandığını aktardı.

Şerif, 'Bu anlaşmanın ilgili hükümetlerin en üst düzeyinde imzalanması, her iki tarafın da çatışmanın diplomatik yollarla çözülmesine olan bağlılığını göstermektedir. İslamabad Mutabakat Anlaşması derhal yürürlüğe girecek ve ilk adım olarak İran, Hürmüz Boğazı'nı derhal yeniden açacak, ABD ise deniz ablukasını derhal kaldıracaktır.' ifadelerini kullandı.

Pakistan'ın, eş arabulucu Katar'ın desteğiyle teknik düzeydeki görüşmeleri başlatmak üzere planlandığı gibi 19 Haziran 2026'da İsviçre'de resmi tören düzenleyeceğini kaydeden Şerif, konuya ilişkin ABD Başkanı Donald Trump'a teşekkürlerini sundu.

İran lideri Mücteba Hamaney ve İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'a derin saygı ve takdirlerini sunan Şerif, İran Meclis ve Müzakere Heyeti Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi'nin de aralarında bulunduğu İran müzakere ekibinin çabalarını da takdir ettiğini belirtti.

Şerif, 'Özellikle, bu noktaya ulaşılmasına yardımcı olan Katar liderlerinin samimi çabalarını ve yapıcı katılımını takdir etmek isterim. Ayrıca, Suudi Arabistan, Türkiye ve Mısır liderlerine, bu konudaki vazgeçilmez rolleri ve paha biçilmez katkıları nedeniyle büyük takdirlerimi sunarım.' ifadelerini kullandı.

İşte 14 maddelik mutabakat metni :

'1- ABD ile İran İslam Cumhuriyeti, Lübnan da dahil olmak üzere tüm cephelerdeki askeri operasyonların derhal ve kalıcı olarak sona erdirildiğini ilan etmek, bundan böyle birbirlerine karşı herhangi bir savaş veya askeri operasyon başlatmamayı taahhüt etmek, birbirlerine karşı güç kullanmaktan veya güç kullanma tehdidinde bulunmaktan kaçınmak ve Lübnan'ın toprak bütünlüğünü ve egemenliğini güvence altına almak amacıyla bu mutabakat zaptını imzalamaktadırlar. Nihai anlaşma, Lübnan dahil olmak üzere tüm cephelerdeki savaşın kalıcı olarak sona erdirilmesini ve bu paragrafın diğer hükümlerini teyit edecektir.

2- ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, birbirlerinin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı göstermeyi ve birbirlerinin iç işlerine karışmamayı taahhüt ederler.

3- ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, en fazla 60 gün içinde nihai anlaşmayı müzakere edip sonuçlandırmayı taahhüt eder, bu süre, karşılıklı rıza ile uzatılabilir.

4- Bu mutabakat zaptının imzalanmasının hemen ardından ABD, İran İslam Cumhuriyeti'ne yönelik deniz ablukasını ve her türlü engellemeyi veya aksaklığı kaldırmaya başlayacak ve deniz ablukasını 30 gün içinde tamamen sona erdirecektir. Bu süre zarfında, gemilerin trafiği, İran İslam Cumhuriyeti tarafından yeniden tesis edilen savaş öncesi trafik hacmine orantılı olacaktır. ABD ayrıca, nihai anlaşmanın imzalanmasından sonraki 30 gün içinde İran İslam Cumhuriyeti sınırları yakınındaki kuvvetlerini geri çekmeyi taahhüt eder.

5- Bu mutabakat zaptının imzalanmasının ardından İran İslam Cumhuriyeti, ticari gemilerin İran Körfezi'nden Umman Denizi'ne ve tersi yönde, yalnızca 60 gün süreyle, ücretsiz ve güvenli bir şekilde geçiş yapabilmeleri için elinden gelen tüm çabayı göstererek gerekli düzenlemeleri yapacaktır. Ticari gemilerin trafiği derhal başlayacak ve İran İslam Cumhuriyeti tarafından teknik ve askeri engellerin kaldırılması ve mayın temizliği gerekliliği göz önünde bulundurularak, bu düzenlemeler 30 gün içinde yürürlüğe girecektir. İran İslam Cumhuriyeti, geçerli uluslararası hukuk ve Hürmüz Boğazı kıyı devletlerinin egemenlik hakları çerçevesinde, diğer Basra Körfezi kıyı devletleriyle görüşerek Hürmüz Boğazı'ndaki gelecekteki idare ve denizcilik hizmetlerini belirlemek üzere Umman Sultanlığı ile diyalog kuracaktır.

6- ABD, bölgesel ortaklarıyla birlikte İran İslam Cumhuriyeti'nin yeniden inşası ve ekonomik kalkınması için en az 300 milyar ABD doları tutarında, kesin ve karşılıklı olarak mutabık kalınan bir plan hazırlamayı taahhüt etmektedir. Bu planın uygulanmasına yönelik mekanizma, 60 gün içinde imzalanacak nihai anlaşmanın bir parçası olarak kesinleştirilecektir. İlgili finansal işlemler için gerekli olan tüm lisanslar, muafiyetler ve izinler ABD tarafından verilecektir.

7- ABD, nihai anlaşmanın bir parçası olarak, üzerinde mutabık kalınan bir takvime göre, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Yönetim Kurulu kararları, tüm tek taraflı ABD yaptırımları, birincil ve ikincil yaptırımlar dahil olmak üzere kaldırmayı taahhüt eder. İran İslam Cumhuriyeti ve ABD, yukarıda bahsedilen yaptırımların kaldırılması konusunun kritik önemini kabul eder ve bu konularda karşılıklı mutabakat sağlamak amacıyla müzakerelerde bu meseleleri derhal ele alma niyetlerini ifade ederler.

8- İran İslam Cumhuriyeti, nükleer silah temin etmeyeceğini veya geliştirmeyeceğini bir kez daha teyit etmektedir. ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, yedinci paragrafta belirtilen takvime uygun olarak karşılıklı olarak mutabık kalınacak bir mekanizma çerçevesinde, zenginleştirilmiş malzeme stoklarının imhasını, UAEA gözetimi altında yerinde seyreltme yoluyla gerçekleştirilecek asgari yöntemle çözüme kavuşturmak üzere anlaşmışlardır. Taraflar ayrıca, nihai anlaşmada üzerinde mutabık kalınacak tatmin edici bir çerçeve temelinde, zenginleştirme meselesini ve İran İslam Cumhuriyeti'nin nükleer ihtiyaçlarıyla ilgili diğer karşılıklı olarak kararlaştırılan konuları görüşmeyi kabul etmişlerdir. Nihai anlaşma, bu paragrafın hükümlerini teyit edecek ve İran İslam Cumhuriyeti, yukarıda belirtilen nükleer meselelerin hayati önemini kabul edecektir. Taraflar, bu meseleler üzerinde karşılıklı mutabakat sağlamak amacıyla müzakerelerde bu konuları derhal ele alma niyetlerini ifade etmektedirler.

9- Nihai anlaşma imzalanana kadar, ABD ve İran İslam Cumhuriyeti mevcut durumu korumayı kabul ederler. İran İslam Cumhuriyeti nükleer programının mevcut durumunu koruyacak, ABD ise herhangi bir yeni yaptırım uygulamayacak ve bölgeye ilave asker konuşlandırmayacaktır.

10- ABD, bu mutabakat zaptının imzalanmasının hemen ardından ve yaptırımların sona ermesine kadar, ABD Hazine Bakanlığının İran ham petrolü, petrol ürünleri ve türevlerinin ihracatı ile bankacılık işlemleri, sigortacılık, nakliye vb. dahil olmak üzere tüm ilgili hizmetler için muafiyetler vereceğini taahhüt eder.

11- ABD, bu mutabakat zaptının yürürlüğe girmesiyle birlikte İran İslam Cumhuriyeti'ne ait dondurulmuş veya kısıtlanmış fon ve varlıkların kullanımına tam olarak açılmasını taahhüt eder. ABD ile İran İslam Cumhuriyeti, müzakereler sırasında bu fonların serbest bırakılmasına ilişkin usuller üzerinde karşılıklı olarak mutabık kalacaktır. Bu fonlar, ister asıl hesaptan ister havale yoluyla elde edilsin, İran İslam Cumhuriyeti Merkez Bankası tarafından belirlenen nihai lehtara yapılacak ödemeler için tam olarak kullanılabilir hale getirilecektir. ABD, buna uygun olarak gerekli tüm lisans ve izinleri vermeyi taahhüt eder.

12- ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, bu mutabakat zaptının başarılı bir şekilde uygulanmasını ve nihai anlaşmaya gelecekte uyulmasını izlemek üzere bir yürütme mekanizmasının kurulacağı konusunda mutabık kalmışlardır.

13- Bu mutabakat zaptının imzalanmasının ardından, bu mutabakat zaptının 1, 4, 5, 10 ve 11. paragraflarının uygulanmaya başlanması ve bu tedbirlerin uygulanmaya devam edilmesi koşuluyla, ABD ve İran İslam Cumhuriyeti, nihai anlaşma konusunda münhasıran diğer paragraflar üzerinde müzakerelere başlayacaktır.

14- Nihai anlaşma, bağlayıcı bir BM Güvenlik Konseyi kararıyla onaylanacaktır.'

Piyasalar, Warsh'un liderliğindeki ilk toplantıdan çıkacak mesajları yakından takip ederken, faiz oranlarının sabit tutulması Fed'in enflasyon ve büyüme görünümüne ilişkin temkinli yaklaşımını sürdürdüğüne işaret etti.

ALTIN SERT DÜŞTÜ

FED'in faizi sabit tutma kararının ardından piyasa sert tepki gösterdi, altın fiyatlarında hızlı bir düşüş yaşandı. Faiz kararı açıklanmadan önce 4.380 dolar bandına kadar çıkan altının onsu faiz kararının açıklanması ve Fed Başkanı Kevin Warsh'un açıklamalarının ardından altının onsu yükselişe geçerek 4.317 dolara kadar tekrar yükseldikten sonra 4.218 dolara kadar düştü.

Ons altın bugün sabah seansında 08.00'de 4 bin 304 dolara yükselerek biraz toparlandı.

(ANKARA) - Avrupa Parlamentosu'nda kabul edilen 2025 yılı raporunda, AB genişleme politikasının son zamanlarda yeni bir ivme kazanmasına rağmen 'Türkiye'nin demokratik reform eksikliği nedeniyle bu fırsat penceresini kaçırdığı' ifade edildi. Raporda, Parlamento'nun Adalet Bakanı Akın Gürlek'in yaptırım listesine alınması yönünde AB'ye yapılan çağrısı da yer aldı.

Avrupa Parlamentosu Genel Kurulu'nda bugün, Türkiye raporu oylanarak kabul edildi. Raporda, Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne (AB) katılım sürecinin liyakate dayalı, normatif ve pazarlık odaklı olmayan niteliğine vurgu yapıldı. Sürecin Kopenhag kriterlerinin yerine getirilmesine bağlı olduğu ve herhangi bir tarihle sınırlı olmadığı hatırlatılarak, 'Avrupa Parlamentosu, bu kriterlerin karşılanmasının, demokrasiyi, hukukun üstünlüğünü, insan haklarını, azınlıklara saygıyı ve azınlıkların korunmasını, iyi komşuluk ilişkilerini, tüm üye devletlerin tanınmasını, uluslararası hukuka saygıyı ve AB'nin ortak dış ve güvenlik politikasıyla uyumu güvence altına alan istikrarlı kurumları gerektirdiğini vurgular' ifadelerine yer verildi.

'TÜRKİYE'NİN AB KAPISINDA BEKLETİLDİĞİNDEN YAKINMAK YERİNE EYLEME GEÇİN'

Raporda Türk Hükümeti, 'Türkiye'nin AB kapısında ne kadar uzun süre bekletildiği' yakınmak yerine, eyleme geçmesi, hukukun üstünlüğü, insan hakları, demokratik, standartlar, basın özgürlüğü ve diğer temel özgürlükler ile iyi komşuluk ilişkileri ve uluslararası hukuka saygı gibi alanlardaki eksiklikleri gidermeye yönelik tedbirler almaya davet edildi.

Metinde, 'Avrupa Parlamentosu, katılım sürecinin 2018'den bu yana durmuş olmasını yinelemekle birlikte, Türkiye'nin stratejik öneme sahip bir ülke, bir NATO müttefiki ve ticaret, ekonomi, göç yönetimi, dış politika ve güvenlik politikası gibi alanlarda AB ile çok katmanlı ilişkilere sahip bir ortak olmaya devam ettiğini belirtir. Türkiye'nin bölgesel güvenlik ve istikrar açısından, ayrıca Rusya'nın saldırganlığı karşısında Ukrayna'nın güvenliği bakımından önemini vurgular; ancak dış politikadaki artan görüş ayrılıklarının Avrupa güvenlik ve savunma mimarisiyle bağdaşmasının güç olduğunu ifade eder' değerlendirmesine yer verildi.

Parlamento'nun, Türkiye'deki hukukun üstünlüğünün ve yargı bağımsızlığının ciddi şekilde aşınmasının, Cumhurbaşkanlığı sisteminin derinden yerleşmiş otoriter yorumu çerçevesinde devam etmesinden büyük endişe duyduğuna yer verilerek, Türk yargısının siyasetçilere, gazetecilere, avukatlara, aktivistlere, sanatçılara ve eleştirel bir ses yükseltmeye cesaret eden herkese uyguladığı baskı ve keyfi yasal süreçlerin kınandığı ifade edildi.

'HÜKÜMET DESTEKÇİLERİYLE MUHALEFET MENSUPLARI AYNI MUAMELEYİ GÖRMÜYOR'

Kamu görevlilerine hakaret veya yolsuzluk suçlamalarıyla ilgili davalarda çifte standart sergilenmesinin yaygınlığından endişe duyulduğu kaydedilirken, '(Parlamento) hükümet destekçilerinin muhalefet mensuplarıyla aynı şekilde muamele görmediğini kaydeder; ayrıca siyasi davalarda görev yapan hakimlerin görevden alınması ve keyfi biçimde yerlerinin değiştirilmesi şeklindeki hukuka aykırı uygulamayı kınar; bunun sürecin tarafsızlığını ciddi şekilde etkilediğini belirtir; Türk yargısını, özellikle kamuoyunda dikkat çeken davalarda sıkça başvurulan ve delillerin doğrulanmaksızın kabul edildiği gizli tanık ifadelerinin kullanılmasına son vermeye çağırır; bunun adil yargılanma hakkının açık bir ihlalini oluşturduğunu ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) içtihadına aykırı olduğunu vurgular' denildi.

Raporda, 'Avrupa Parlamentosu, AB genişleme politikasının şu anda yeni bir ivme kazanmasına rağmen, Türkiye'nin demokratik reform eksikliği nedeniyle bu fırsat penceresini kaçırdığını üzüntüyle not eder' denilerek, bu fırsatı değerlendirmenin ilk adımının AİHM ve Türkiye'deki Anayasa Mahkemesi kararlarına uymak olduğu belirtildi. Söz konusu kararların göz ardı edilmesinden endişe duyulduğu belirtilen Raporda, '(Parlamento) Türk makamlarının, eski HDP eş başkanları Selahattin Demirtaş ve Figen Yüksekdağ gibi önde gelen isimler ve insan hakları savunucusu Osman Kavala'yı siyasi gerekçelerle tutukluluklarının devamı kararlarını en güçlü şekilde kınamaktadır; derhal ve koşulsuz olarak serbest bırakılmalarını talep etmektedir. Selahattin Demirtaş'ın serbest bırakılmak yerine, 6 Ocak 2026 tarihinde, 2015 yılında yaptığı konuşmalara dayalı farklı bir davada bir yıldan fazla ek hapis cezasına çarptırılmasını dehşetle karşılamaktadır' ifadeleri kullanıldı.

Son bir yılda özellikle CHP'ye yönelik davalara değinilen raporda, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu'nun görevden uzaklaştırılması ve tutukluluğunun devam etmesinin kınandığı kaydedildi. Raporda, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'nin CHP'nin 38. Olağan ve 21. Olağanüstü Kongrelerini iptal ederek, Özgür Özel'in yerine Kemal Kılıçdaroğlu'nun yeniden göreve getirilmesi yönündeki kararın reddedildiği belirtildi. Metinde, '(Parlamento) Akın Gürlek'in sorumluluğunda hazırlanan ve İmamoğlu'nun geniş bir suç şebekesine liderlik etmek ve iki bin 430 yıla kadar hapis cezasıyla sonuçlanabilecek 142 suç işlemekle suçlandığı yaklaşık dört bin sayfalık iddianamenin kabul edilmesinden derin endişe duyar' denildi.

'HAKSIZ ŞEKİLDE TUTUKLU BULUNAN TÜM GAZETECİLER SERBEST BIRAKILMALI'

Türkiye'de medya ve basın özgürlüğü alanındaki gelişmelere de yer verilen raporda, devam eden 'soruşturma, sansür ve tacizden üzüntü duyulduğu; bu durumun, 'gazetecilerin mesleki görevlerini yerine getirmelerini ve demokratik bir toplum için temel olan kamuoyunu bilgilendirmelerini engellediği' belirtildi. TELE1 televizyonuna kayyım atanmasının 'medya özgürlüğüne yönelik kasıtlı bir saldırı' olarak değerlendirildiği ifade edilen raporda, tutuklanan gazeteciler Alican Uludağ, Merdan Yanardağ, Furkan Karabay, Sedef Kabaş, Fatih Altaylı ve İsmail Arı'nın durumlarının takip edildiği not edildi. Raporda, 'haksız şekilde tutuklu bulunan tüm gazetecilerin derhal serbest bırakılması' çağrısında bulunuldu.

Taslak raporda, Türk makamlarının kadına yönelik şiddet ve toplumsal cinsiyet eşitsizliğine ilişkin etkili tedbirler alması çağrısı yapıldı. Ayrıca, '(Parlamento) 2025'in 'Aile Yılı' ilan edilmesine rağmen, Türk Hükümeti'nin cinsiyet eşitliğini bir tehdit olarak hedef alan, kadınların kamusal alandaki görünürlüğünü daha da azaltan ve kadınlara ve kız çocuklarına yönelik şiddeti çoğu zaman özel bir aile meselesi olarak ele alan, cezasızlığa katkıda bulunan son derece ideolojik ve gerici bir yaklaşımı tercih etmesinden üzüntü duymaktadır' ifadelerine yer verildi.

BAKAN GÜRLEK'İN YAPTIRIM LİSTESİNE ALINMASI ÇAĞRISI

Parlamento, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi'ne, 'İnsan hakları ve temel özgürlüklerin ciddi ve kasıtlı ihlallerinden sorumlu Türk yetkililere karşı, AB Küresel İnsan Hakları Yaptırım Rejimi kapsamında, AB'deki varlıkların dondurulması da dahil olmak üzere, kısıtlayıcı tedbirlerin değerlendirilmesi' çağrısında bulundu. Devamında, 'Bu yetkililer arasında, kayyum rolünü üstlenenler ve onları atayan kişiler veya devletin baskıcı mekanizmasında kilit rol oynayanlar, örneğin eski İstanbul Başsavcısı Akın Gürlek de bulunmaktadır. (Parlamento) Gürlek'in Adalet Bakanı olarak atanmasından dehşete kapılmıştır. Bu durum, kariyeri boyunca her zaman siyasi bir gündemi takip eden bir aktör olduğunu göstermektedir' denildi.

Terörsüz Türkiye sürecinde, terör örgütü PKK'nın feshedilmesi gibi önemli atılımlara zemin hazırlayan çabalarından dolayı Türk yetkililerinin tebrik edildiği kaydedilen raporda, 'Avrupa Parlamentosu, Türk Hükümeti'nin zamanında ve kararlı adımlar atmamasını üzüntüyle karşılamaktadır. Zira bu hükümetin oyalama taktikleri ve sürecin sonraki adımlarına yönelik tutumu, süreci daha kırılgan ve dış gelişmelere karşı daha savunmasız hale getirirken, daha fazla kutuplaşmaya zemin hazırlamıştır' değerlendirmesi yapıldı.

Raporda, ekonomi yönetiminde makroekonomik istikrar ve reform programının enflasyonu düşürürken büyümeyi koruma konusundaki kararlılığı memnuniyetle karşılanarak, bu durumun Türk lirasına olan güveni artırdığı belirtildi. Devamında, '(Parlamento) bu çabalara rağmen ekonomik durumun hala kırılgan ve ortodoks olmayan para politikasının sonuçlarının yaşam maliyetini etkilemeye devam ettiğini belirtmektedir; bu yolda ilerleyebilmek için sıkı bir para politikası ve ihtiyatlı bir maliye politikası gerekeceğinden, savunmasız kesimleri, özellikle de emeklileri korumak için önlemler alınması gerektiğini vurgulamaktadır' denildi.

AB'YE 'KIBRIS ÖZEL TEMSİLCİSİ' ATAMA ÇAĞRISI

Türkiye ile Yunanistan arasındaki yakınlaşmaya değinilen raporda, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis'in yaptığı görüşmeler gibi üst düzey görüşmelerin memnuniyetle karşılandığı kaydedildi. Raporda Türkiye'nin casus belli (savaş nedeni) tutumunu sürdürmesinden 'endişe duyulduğu' belirtildi. Türkiye'nin Ege ve Doğu Akdeniz'de tepki gösterdiği kimi olayların 'kınandığı' ifade edildi. Parlamento'nun Kıbrıs konusundaki son temaslar ve gelişmelerden duyduğu memnuniyete yer verilen raporda, Avrupa Komisyonu'na yeni bir AB Kıbrıs Özel Temsilcisi ataması çağrısı yinelendi.

Raporda, 'Türkiye'nin İran ile yakın diplomatik, ekonomik ve enerji ilişkileri konusunda, düzenli üst düzey temaslar, sürdürülen ticari ilişkiler ve İran doğal gazının devam eden ithalatından' endişe duyulduğu kaydedildi. Ayrıca, ABD'de görülen Halkbank davasıyla ilgili son gelişmelerin takip edildiği de ifade edildi.

TÜRKİYE-ERMENİSTAN NORMALLEŞMESİ KAPSAMINDAKİ ADIMLAR OLUMLU KARŞILANDI

'Türkiye-Ermenistan ilişkilerinin normalleşmesine, uzlaşma, iyi komşuluk ilişkileri, bölgesel istikrar ve güvenlik ile sosyo-ekonomik kalkınma yararına' destek verildiği belirtilerek, '(Parlamento) belirli vize prosedürlerinin kolaylaştırılması, üçüncü ülke vatandaşları ve diplomatik pasaport sahipleri için sınırın açılmasına yönelik hazırlıklar ve Türk Hava Yolları'nın doğrudan uçuşlarının yeniden başlatılması gibi gelişmeleri olumlu karşılar' denildi.

Raporda, 'Gümrük Birliği'nin tam olarak uygulanması ve modernize edilmesi gerektiği' belirtilerek, 'Avrupa Parlamentosu, AB ve Türk ekonomilerinin geniş kesimlerinin bu aracın güncellenmesine atfettiği önemin farkındadır; 30 yılı aşkın süredir yürürlükte olan bu aracın güncellenmesini desteklemeye hazır olduğunu belirtmektedir; her iki taraf için de önemli ekonomik ve stratejik faydalar içerebilecek, ticareti, yatırımı ve tedarik zinciri dayanıklılığını güçlendiren, dijital ve yeşil dönüşümü, kamu alımlarını ve sürdürülebilir kalkınma taahhütlerini teşvik eden ve AB ile Türkiye'nin ekonomik güvenliğine katkıda bulunan daha geniş kapsamlı, karşılıklı yarar sağlayan bir Gümrük Birliği'nin geliştirilmesini desteklemeye hazırdır' görüşüne yer verildi.

ÜYE ÜLKELERE VİZE SÜREÇLERİNİN KOLAYLAŞTIRILMASI ÇAĞRISI

Vize serbestisi için gerekli kriterlerin karşılanmaması konusunda Türkiye'nin 'hiçbir ilerleme kaydetmemiş olmasından' üzüntü duyduğu ifade edilerek, '(Parlamento) Türk vatandaşlarının, artan talep ve sistemin kötüye kullanılacağına dair endişeler nedeniyle Üye Devletlere yaptıkları vize başvurularında sorunlar yaşamasından üzüntü duymaktadır; vizeye erişimi iyileştirme konusundaki siyasi kararlılığı kabul eder ve kalan teknik ve idari engelleri gidermek için her iki taraftan da yoğun çabalar gösterilmesini ister' denildi. Parlamento, Üye Devletlere bu alana ayrılan kaynakları artırması çağrısında bulunurken, ticari faaliyetlerde bulunan insanlar ve Erasmus öğrencileri için vize sürecinin kolaylaştırılmasına yönelik önlemlerin desteklendiğini bildirdi. Devamında, 'Parlamento, Türk Hükümeti'nin sayısı bilinmeyen hizmet (gri) pasaportlarının kötüye kullanması ve herkesin yararına olabilecek bir çerçeveye doğru ilerlemek için gerekli adımların atılmamasını üzüntüyle kaşılamaktadır' ifadeleri kullanıldı.

'MEVCUT KOŞULLARDA KATILIM SÜRECİ YENİDEN BAŞLATILAMAZ'

Raporda, şu değerlendirme yapıldı:

'Avrupa Parlamentosu, Türk toplumunun büyük bir kesiminin demokratik ve Avrupa yanlısı özlemlerini kabul etmekle birlikte, Türk Hükümeti'nin demokrasi alanındaki temel eksiklikleri gidermek için gerekli adımları atmadığını, Türkiye'nin AB katılım sürecinin mevcut koşullarda yeniden başlatılamayacağı yönündeki görüşünü yineler. Parlamento, Türkiye'deki muhalefet figürlerinin yeniden diyalog kurulması ve katılım müzakerelerinin yeniden başlatılması yönündeki son çağrılarını dikkate almakta ve bu yenilikçi ve cesur yaklaşıma takdirini ifade etmektedir; ancak Türk Hükümeti'nden somut ve inandırıcı adımlar yoluyla AB yoluna yeniden taahhüt göstermeye istekli olduğuna dair açık bir sinyal gelmedikçe bu yaklaşımı destekleme konusunda şüpheci kalmaktadır.'

Girişim, ülkenin en büyük sağcı partilerinden İsviçre Halk Partisi (SVP) tarafından destekleniyordu. Parti ve girişimi savunanlar, nüfus artışının altyapı, konut ve kamu hizmetleri üzerinde baskı oluşturduğunu; aynı zamanda düzensiz göçün kontrol altına alınması gerektiğini öne sürerek böyle bir sınırın gerekli olduğunu savunuyordu. Önerinin kabul edilmesi halinde iltica ve aile birleşimi konularında içerik sınırlamaları getirileceği, ayrıca bazı uluslararası anlaşmaların nüfusu artırmaya teşvik eden maddelerinin yeniden görüşülmesinin söz konusu olabileceği belirtilmişti.

NÜFUS 9,1 MİLYON

Mevcut veriye göre İsviçre nüfusu yaklaşık 9,1 milyon. Referandum metninde, düzenlemenin kabul edilmesi halinde nüfus artışının belli bir eşiğin üzerine çıkmasının engellenmesine yönelik adımlar atılacağı ifade edildi; bazı haber kaynaklarında bu eşiğin 9,5 milyon olarak da anıldığı bildirildi.

Referum sonuçları, SVP için önemli bir siyasi test niteliğindeydi. Parti, göç ve nüfus politikaları üzerinden daha sıkı düzenlemeler talep ederken; karşıt görüşler ekonomik büyüme, iş gücü ihtiyacı ve uluslararası yükümlülükler açısından böyle bir kısıtın zararlı olabileceğini savundu. Karşı kamp, İsviçre ekonomisinin dışa açıklığını, yaşlanan nüfusla mücadeleyi ve işgücü açığını vurgulayarak nüfus sınırlamasının olumsuz sonuçlar doğurabileceğini dile getirdi.

Seçim gününde oy kullanma süreci sabah saat 10:00’da başladı ve öğle saatlerinde sona erdi. Resmi sonuçlar federal istatistik kurumunun açıklamalarıyla doğrulandı.

Uzmanlar ve siyasetçiler, referandumun ardından ülkenin göç ve nüfus politikaları üzerine sürecek tartışmaların devam edeceğini, gelecek dönemde hükümetin ve parlamentonun hem ulusal hem de uluslararası düzeyde dengeli çözümler arayacağını belirtiyor. Ret kararının, İsviçre’nin mevcut uluslararası anlaşmalar ve göç yönetimi uygulamaları çerçevesinde yoluna devam etmesi anlamına geldiği yorumları yapılıyor.

Diaz-Canel, tarımda üreticilere daha fazla esneklik sağlanacağını söyleyerek, dış ticarette devlet şirketlerinin zorunlu aracılık rolünün kaldırılacağını ve araç ithalatındaki kısıtlamaların sona ereceğini aktardı. Yabancı yatırımları teşvik etmek istediklerini dile getiren Diaz-Canel, 'Yurt dışında yaşayan Kübalılara ülkedeki vatandaşlarla aynı haklar tanınacak. Bakanlık sayısı 27'den 20'ye düşürülecek. Sosyal yardımlar doğrudan ihtiyaç sahiplerine yönlendirilecek' ifadelerini kullandı.

İran basını, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarında hayatını kaybeden İran'ın eski lideri Ayetullah Ali Hamaney'in cenaze törenine ilişkin takvimi açıkladı. Buna göre, ilk cenaze töreni 4-5 Temmuz'da Tahran'daki İmam Humeyni Musalla Camisi'nde yapılacak. Ardından 6 Temmuz'da yine Tahran'da ikinci cenaze töreni düzenlenecek. Daha sonra 7 Temmuz'da Kum'da, 9 Temmuz'da ise Meşhed kentinde tören düzenlenerek cenaze İmam Rıza Türbesi'nin içinde hazırlanan bir alanda toprağa verilecek.