CHP'den ayrılacak milletvekilleriyle Özgür Özel liderliğinde kurulması planlanan yeni partinin, TBMM'de 90 milletvekilinin üzerine çıkabileceği ve kısa sürede grup kurabileceği değerlendirmeleri öne çıkıyor. Bu durum yeni partinin Hazine yardımından yararlanıp yararlanamayacağı tartışmasını da beraberinde getirdi.
Ancak mevcut yasal düzenlemeler, milletvekili transferiyle sandalye sayısı artsa dahi bir partinin Hazine yardımından yararlanmasının önünü tamamen kapatıyor.
ÖLÇÜT SANDIKTAN ÇIKAN OY
2820 sayılı Siyasi Partiler Yasası'nın ek 1'inci maddesine göre siyasi partilere yapılacak devlet yardımı, doğrudan son milletvekili genel seçiminde aldıkları oy oranına göre belirleniyor. Yasaya göre devlet yardımından yararlanabilmek için bir partinin son milletvekili genel seçimine katılmış ve geçerli oyların en az yüzde 3'ünü almış olması şartı aranıyor.
Bu nedenle CHP'den ayrılacak milletvekilleriyle kurulacak yeni parti, Meclis'te grup kursa hatta TBMM'de 90'dan fazla milletvekiline ulaşsa bile Hazine yardımı alamayacak. Çünkü kurulacak oluşum, 2023 milletvekili genel seçimine katılmadığı için seçimlerden elde edilmiş bir oy oranına sahip bulunmuyor. Yeni partinin devlet yardımı alabilmesi, ancak katılacağı ilk milletvekili genel seçiminde en az yüzde 3 oy alması ve buna bağlı olarak bir sonraki yardım dönemine hak kazanmasıyla mümkün olacak.
SİSTEM ZAMAN İÇİNDE NASIL DEĞİŞTİ?
Türkiye'de siyasi partilere yapılan Hazine yardımı sistemi yıllar içinde çeşitli değişikliklere uğradı. Devlet yardımına ilişkin düzenlemelerde zaman zaman Meclis'teki temsil gücünü esas alan farklı uygulamalar tartışma konusu olurken, mevcut sistemde yardımın temel kriteri seçim başarısı olarak uygulanıyor.
Bugün yürürlükte bulunan düzenleme uyarınca milletvekili transferleri, Meclis'te grup kurulması ya da yüksek sandalye sayısı tek başına devlet yardımı alınmasını sağlamıyor. Hazine yardımı hakkı yalnızca son milletvekili genel seçiminde elde edilen oy oranı üzerinden hesaplanıyor.
PARTİ FİNANSMANININ TEK YOLU ÜYELİK AİDATLARI VE BAĞIŞLAR
Bu nedenle Özgür Özel liderliğinde kurulacak yeni siyasi parti, CHP'den çok sayıda milletvekilinin katılımıyla TBMM'nin en büyük gruplarından birini oluştursa bile, seçim performansı bulunmadığı sürece Hazine yardımı alamayacak. Siyasi kulislerde yeni partinin kısa sürede güçlü bir parlamento grubuna ulaşabileceği değerlendirilirken, mali kaynak açısından ise ilk genel seçime kadar üye aidatları, bağışlar ve diğer yasal gelir kalemleriyle faaliyetlerini sürdürmek durumunda kalacağı belirtiliyor.