İran, Güney Pars doğalgaz sahasına yönelik İsrail saldırısına misilleme olarak, Katar’daki dünyanın en büyük LNG tesisi olan Ras Laffan sanayi kompleksini hedef aldı. İran füzeleri 12 saatten kısa bir süre içinde Katar'ın Ras Laffan Sanayi Şehri'ni iki kez vurarak büyük hasar verdi. İsrail'in İran'daki gaz sahalarına saldırılarında haberi olmadığını söyleyen ABD Başkanı Donald Trump, Katar yeniden hedef alınırsa İran’daki Güney Pars sahasının “yok edileceği” tehdidinde bulundu. Trump, İsrail’in İran’daki Güney Pars doğalgaz sahasına yönelik saldırısına da değinerek, bu tesisin yeniden hedef alınmayacağını belirtti. Ancak bunun İran’ın “başka masum ülkelere saldırmaması” şartına bağlı olduğunu vurguladı.
Katar Enerji, saldırı sonucu çıkan yangınlara acil müdahale edildiğini ve tesiste “geniş çaplı hasar” oluştuğunu duyurdu.
Katar yönetimi, Ras Laffan’a yönelik saldırıyı “tehlikeli bir tırmanma ve açık egemenlik ihlali” olarak nitelendirdi. Doha yönetimi, İran’ın askeri ve güvenlik ataşelerini “istenmeyen kişi” ilan ederek 24 saat içinde ülkeyi terk etmelerini istedi.
DÜNYADA ENERJİ KRİZİ UYARISI
Gaz sahalarına saldırıların Orta Doğu'nun çok ötesinde tüm dünyayı etkileyeceği belirtiliyor. Saldırının ardından petrol ve doğalgaz fiyatlarında sert yükseliş yaşandı. Brent petrolün varil fiyatı yüzde 7 artarak 110 doların üzerine çıkarken, Avrupa gaz fiyatları da yükseldi. Uzmanlar, "Hürmüz Boğazı’ndaki aksama ve enerji altyapılarına yönelik saldırıların devam etmesi halinde fiyatların daha da artacağına" dikkat çekiyor.
GAZ SAHALARININ DÜNYA İÇİN ÖNEMİ BÜYÜK
Dünyanın en büyük gaz sahasının bir parçası olan Güney Pars, İran’ın enerji sisteminin bel kemiğini oluşturuyor. İran, bu saldırının ardından Körfez’deki enerji tesislerini hedef alacağı uyarısında bulunmuştu.
Devlete ait QatarEnergy tarafından işletilen Ras Laffan, ulaşım, işleme ve liman tesislerini birleştiren tartışmasız dünyanın en önemli sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) merkezi. Katar, LNG gazında, dünyada ABD'den sonra ikinci büyük ihracatçı.
Enerji uzmanları, gaz sahalarına saldırıların etkilerinin savaş sonrasında da devam edebileceğine dikkat çekti. Uzmanlara göre, üretim kapasitesinde ciddi bir hasar oluştuysa küresel gaz arzı daralacak ve tesislerin onarımı aylar hatta yıllar alabilecek. Bu durum özellikle Avrupa ve Asya’da enerji fiyatlarını yukarı yönlü baskılayabilir.
Hürmüz Boğazı'nın hayati önem taşıyan nakliye şeridinin etkin bir şekilde kapatılması nedeniyle LNG ve buradaki diğer ürünlerin üretimi Mart ayı başından bu yana askıya alındı ve üretim tesislerinde meydana gelen ciddi hasar, tesisin yeniden başlatılması için gereken süreyi daha da uzatabilir.
Pakistan, Bangladeş ve Hindistan dahil olmak üzere bazı Güney Asya ülkelerinin stokları kısıtlı olduğu için LNG tedariklerinin yarısından fazlasını Katar'dan alıyor. Ras Laffan aynı zamanda Asya, Avrupa ve Afrika'nın diğer bölgelerindeki ülkelere de tedarik sağlıyor ve bunların hepsi tedarik kesintileriyle başa çıkmak zorunda kalacak.
Ras Laffan’da QatarEnergy ile birlikte ExxonMobil, TotalEnergies ve Shell gibi uluslararası enerji devlerinin milyarlarca dolarlık yatırımları bulunuyor.
Ras Laffan, LNG'nin ötesinde, kükürt ve kükürtün yanı sıra tarım endüstrisi için üre ve amonyak gibi temel malzemeleri de dahil olmak üzere gübre de üretiyor. Helyum, mikroçip üretiminde gerekli olan bir gaz. Merkez, dünyadaki helyum üretiminin yaklaşık yüzde 25'ini karşılıyor.
Ras Laffan Sanayi Şehri, Katar Yarımadası'nın kuzeydoğu ucunda ve Doha'nın yaklaşık 80 kilometre (50 mil) kuzeyinde yer alıyor. Basra Körfezi'nde İran'la paylaşılan büyük bir rezervden gelen gazı işliyor. Katar, kendi kısmını Kuzey Kubbe sahası olarak adlandırırken, İran Güney Pars olarak adlandırıyor.